Παρουσίαση του βιβλίου του Ευάγγελου Βενιζέλου
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ ΗΘΙΚΗ
(εκδόσεις Αρμός, 2024)
με τη συμμετοχή του Διευθυντή της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου
Πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη, 6 Φεβρουαρίου 2025, η παρουσίαση του νέου βιβλίου του Ευάγγελου Βενιζέλου «Πολιτική Θεολογία και Συνταγματική Ηθική» (εκδόσεις Αρμός, 2024), στο ξενοδοχείο King George στην Αθήνα. Στην παρουσίαση συμμετείχαν ο Μητροπολίτης Περιστερίου Γρηγόριος (Παπαθωμάς), Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του ΕΚΠΑ, ο Βασίλης Παϊπάης, Αναπληρωτής καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο του St Andrews της Σκωτίας (διαδικτυακά), ο Φίλιππος Σπυρόπουλος, Ομότιμος Καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ, ο Παντελής Καλαϊτζίδης, Διευθυντής της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου και Μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Θρησκευτικών Επιστημών, και ο συγγραφέας. Τη συζήτηση συντόνισε η Λαμπρινή Ρόρη, Επίκουρη Καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης του ΕΚΠΑ.
Ο Μητροπολίτης Γρηγόριος αναφέρθηκε στις ιστορικές ρίζες ανάδειξης της πολιτικής θεολογίας μέσω των διεργασιών που έλαβαν χώρα στο πλαίσιο της δυτικής ρωμαϊκής αυτοκρατορίας και την ανάδειξη του παπικού θεσμού και σε πολιτειακό παράγοντα, τη σημασία του σχίσματος για τη γέννηση της νεωτερικής Ευρώπης και τον ρόλο της Μεταρρύθμισης για την περαιτέρω εμπέδωση της στενής σχέσης μεταξύ θεολογίας και πολιτικής, αποδίδοντας έτσι το ιστορικό υπόβαθρο της σχετικής συζήτησης στο βιβλίο του Ευάγγελου Βενιζέλου.
Ο Βασίλης Παϊπάης, μιλώντας από την σκοπιά του πολιτικού επιστήμονα, αναφέρθηκε στις ρίζες της πολιτικής θεολογίας στον Καρλ Σμιτ και στους τρόπους κατανόησής της στο πέρασμα των χρόνων, ενώ δεν παράλειψε να αναφερθεί στον ισορροπημένο τρόπο με τον οποίο το βιβλίο εξετάζει ζητήματα που άπτονται τόσο της θεολογίας όσο και της πολιτικής επιστήμης.
Ο Παντελής Καλαϊτζίδης, μιλώντας από τη πλευρά της θεολογίας, ανέδειξε την ευρύτητα της θεματικής του βιβλίου αλλά και την ικανή θεολογική σκευή του συγγραφέα, ο οποίος κινείται με άνεση σε ποικίλα επιστημονικά πεδία, επικεντρώνοντας στη θεολογική εκδοχή της πολιτικής θεολογίας. Επίσης, αναφορικά με τη συνάντηση της συνταγματικής και της χριστιανικής ηθικής και τις πιθανές εντάσεις και τα σχετικά διλήμματα, αναφέρθηκε στα κριτήρια που είναι αναγκαίο να διέπουν την παρουσία της Εκκλησίας στον δημόσιο χώρο, στο πλαίσιο του νεωτερικού κεκτημένου της φιλελεύθερης δημοκρατίας και του πλουραλισμού.
Τέλος ο Φίλιππος Σπυρόπουλος εστίασε στο δεύτερο μέρος του τίτλου του βιβλίου που αφορούσε στη συνταγματική ηθική, επιχειρώντας να εξετάσει εάν υπάρχει μια ηθική του συντάγματος και πώς εννοείται αυτή, αλλά και πώς αξιολογείται η ύπαρξή της στον ορίζοντα της πολιτικής κατανόησης της ηθικής από την αριστοτελική φιλοσοφία.
Στο τέλος, ο Ευάγγελος Βενιζέλος, αφού ευχαρίστησε τους συμμετέχοντες, σχολίασε επιμέρους θέματα που έθεσαν οι συνομιλητές, ενώ επεσήμανε ότι οι ποικίλες γεωπολιτικές μεταβολές που λαμβάνουν χώρα στην εποχή μας, από την ανάδειξη του νέου βασιλιά στη Μεγάλη Βρετανία, τον πόλεμο στην Ουκρανία ή το τελετουργικό της ανάληψης των καθηκόντων του νέου προέδρου των ΗΠΑ, όπως και πολλά άλλα θέματα, δεν μπορούν να κατανοηθούν ικανοποιητικά εάν δεν ληφθεί υπόψη η μακραίωνη διασύνδεση θεολογίας και πολιτικής και μάλιστα μέσα από την οπτική της ευχαριστιακής θεολογίας, η οποία αποτελεί το υπόβαθρο του συνοδικού θεσμού κατ’ αναλογίαν του οποίου διαμορφώθηκε το δημοκρατικό ιδεώδες, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις παραμέτρους, τις αξίες και τα πρωτόκολλα λειτουργίας της.
H βιντεοσκόπηση της εκδήλωσης είναι διαθέσιμη στο κανάλι του συγγραφέα στο YouTube, https://www.youtube.com/watch?v=zBN1n8mkzW8
